Bài 12 Sơ cấp
Chữ Nhật (日), Nguyệt (月), Mễ (米), Qua (瓜), Vũ (羽), Xa (車)
Thuật ngữ trong bài
日
Nhật
日
Âm Hán Việt:
Nhật
Nghĩa:
Mỗi ngày
Ban ngày
Ngày xưa
Thuyết Văn Giải Tự
1. 實也。太陽之精不虧。从〇一。象形。
Thật dã. Thái dương chi tinh bất khuy. Tòng 〇一. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “日nhật” là sự đầy đặn, là miêu tả sự tinh túy không hao tổn của thái dương (mặt trời). Được viết từ hình tròn và một nét ngang. Là chữ tượng hình.
2. 〇象其輪郭。一象其中不虧。
〇 Tượng kỳ luân quách. 一 tượng kỳ trung bất khuy.
Dịch nghĩa: Vòng tròn mô phỏng đường viền của mặt trời, gạch ngang mô phỏng phần không hao tổn của mặt trời.
Thật dã. Thái dương chi tinh bất khuy. Tòng 〇一. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “日nhật” là sự đầy đặn, là miêu tả sự tinh túy không hao tổn của thái dương (mặt trời). Được viết từ hình tròn và một nét ngang. Là chữ tượng hình.
2. 〇象其輪郭。一象其中不虧。
〇 Tượng kỳ luân quách. 一 tượng kỳ trung bất khuy.
Dịch nghĩa: Vòng tròn mô phỏng đường viền của mặt trời, gạch ngang mô phỏng phần không hao tổn của mặt trời.
Từ thường dùng
• “風和日麗 Phong hòa nhật lệ”: Gió nhẹ nắng đẹp (thời tiết dễ chịu)
• “日新月異 Nhật tân nguyệt dị”: Mỗi ngày đổi mới, mỗi tháng thay khác
Bài giảng liên quan
月
Nguyệt
月
Âm Hán Việt:
Nguyệt
Nghĩa:
Ánh trăng
Đơn vị tính thời gian
Thuyết Văn Giải Tự
1. 闕也。象形。
Khuyết dã. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “月nguyệt” là khuyết. Đây là chữ tượng hình.
2. 像不滿之形。
Tượng bất mãn chi hình
Dịch nghĩa: Mô phỏng hình không tròn đầy.
Khuyết dã. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “月nguyệt” là khuyết. Đây là chữ tượng hình.
2. 像不滿之形。
Tượng bất mãn chi hình
Dịch nghĩa: Mô phỏng hình không tròn đầy.
Từ thường dùng
• “荷塘月色 hà đường nguyệt sắc”: ánh trăng trên ao sen
• “海底撈月 hải để lao nguyệt”: mò trăng đáy biển
Bài giảng liên quan
米
Mễ
米
Âm Hán Việt:
Mễ
Thuyết Văn Giải Tự
粟實也。象禾實之形。
Túc thật dã. Tượng hòa thật chi hình.
Dịch nghĩa: “米mễ” nghĩa là thóc gạo. Chữ “米mễ” mô phỏng hình hạt gạo.
Túc thật dã. Tượng hòa thật chi hình.
Dịch nghĩa: “米mễ” nghĩa là thóc gạo. Chữ “米mễ” mô phỏng hình hạt gạo.
Từ thường dùng
• "米飯 mễ phạn": cơm
• "大米 đại mễ": gạo
• "魚米之鄉 ngư mễ chi hương": vùng đất trù phú (nhiều cá, lắm gạo)
Bài giảng liên quan
瓜
Qua
瓜
Âm Hán Việt:
Qua
Từ thường dùng
• “黃瓜 hoàng qua”: dưa chuột
• “西瓜 tây qua”: dưa hấu
• “瓜熟蒂落 qua thục đế lạc”: dưa chín cuống rụng (việc tự nhiên chín muồi).
• “滾瓜爛熟 cổn qua lạn thục”: dưa lăn chín nhừ (ý nói làm việc thuần thục, thông suốt – ví như quả dưa chín nhừ, lăn là vỡ ra).
Bài giảng liên quan
羽
Vũ
羽
Âm Hán Việt:
Vũ
Nghĩa:
Lông chim
Loài chim
Một trong ngũ âm
Thuyết Văn Giải Tự
鳥長毛也。象形。
Điểu trường mao dã. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “羽 vũ” là mô tả chiếc lông dài của con chim. Đây là chữ tượng hình.
Điểu trường mao dã. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “羽 vũ” là mô tả chiếc lông dài của con chim. Đây là chữ tượng hình.
Từ thường dùng
• “羽毛 vũ mao”: Lông vũ
• “羽扇綸巾 vũ phiến luân cân”: quạt lông khăn lượt (biểu tượng của những người có phong thái tao nhã tri thức thời xưa).
Bài giảng liên quan
車
Xa
車
Âm Hán Việt:
Xa
Nghĩa:
Cỗ xe mà Sĩ Đại Phu dùng
Hàm răng
Thuyết Văn Giải Tự
1. 輿輪之總名。夏後時奚仲所造。象形。
Dư luân chi tổng danh. Hạ hậu thời Hề Trọng sở tạo. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “車xa” là chỉ tên chung của kiệu (thùng xe) có bánh xe, chữ này do Hề Trọng thời Hạ Hậu tạo ra, là chữ tượng hình.
2. 象兩輪一軸一輿之形。此篆橫視之乃得。
Tượng lưỡng luân nhất trục nhất dư chi hình. Thử Triện hoành thị chi nãi đắc
Dịch nghĩa: Chữ “車xa” là mô phòng hình của hai bánh xe, một trục xe, một thùng xe. Chữ Triện này nhìn ngang thì mới rõ.
Dư luân chi tổng danh. Hạ hậu thời Hề Trọng sở tạo. Tượng hình.
Dịch nghĩa: Chữ “車xa” là chỉ tên chung của kiệu (thùng xe) có bánh xe, chữ này do Hề Trọng thời Hạ Hậu tạo ra, là chữ tượng hình.
2. 象兩輪一軸一輿之形。此篆橫視之乃得。
Tượng lưỡng luân nhất trục nhất dư chi hình. Thử Triện hoành thị chi nãi đắc
Dịch nghĩa: Chữ “車xa” là mô phòng hình của hai bánh xe, một trục xe, một thùng xe. Chữ Triện này nhìn ngang thì mới rõ.
Từ thường dùng
• “杯水車薪 bôi thủy xa tân”: lấy chén nước để dập lửa xe củi (vô ích)
• “前車之鑑 tiền xa chi giám”: lấy xe trước mà soi (rút bài học từ xe trước)
• “車水馬龍 xa thủy mã long”: xe như nước ngựa như rồng (ý chỉ cảnh phồn hoa nhộn nhịp).
• “學富五車 học phú ngũ xa”: học đầy năm xe sách (chỉ người học rộng tài cao)